Z Małopolska w II Wojnie Światowej


DZIEDZIC Emil.    
Urodzony 30 stycznia 1914 w Ochmanowie jako nieślubne dziecko nieznanego ojca. Był wychowywany przez babkę. Z wyróżnieniem ukończył 7 letnią szkołę ludową. Pracował jako robotnik rolny we dworze w Ochmanowie. Przeniósł się do Krakowa. Działał Związku Młodzieży Wiejskiej „Wici”. Był redaktorem „Kuriera Wieczornego” i współzałożycielem Spółdzielni „Czytelnik”. Pracował w fabryce guzików w Podgórzu. Mieszkał przy ul. Brodzińskiego. Wstąpił do Związku Młodzieży Wiejskiej „Znicz”. Pisywał do „Znicza”, „Lewara” i „Nowej Wsi”. W 1933 r. był robotnikiem tartacznym w Sanoku. Zorganizował i poprowadził strajk, został za to skazany i odsiedział 4 miesiące więzienia. Wstąpił do Komunistycznej Partii Polski. Od listopada 1935 r. był sekretarzem Powiatowego Komitetu Wykonawczego Stronnictwa Chłopskiego w Krakowie. Od 1936 r. działał na wsi. Był członkiem Zarządu Powiatowego Związku Młodzieży Wiejskiej „Wici” w Krakowie. 7 marca 1936 r. został usunięty ze Związku Młodzieży Wiejskiej „Wici” za radykalne poglądy. We wrześniu 1939 r. znalazł się we Lwowie, pisał do „Nowych Widnokręgów”. We Lwowie wydał powieść „Droga” w Nowych Widnokręgach. Po ataku Niemiec na ZSRS wrócił do Krakowa. Był współorganizatorem „Polski Ludowej”. Używał pseudonimu „Emil”. W sierpniu 1941 r. zwerbował w Chodowie Władysława Machejka do „Polski Ludowej”. Był współredaktorem „Polski Ludowej”. Miał punkt kontaktowy w kawiarni „Smocza Grota” przy Grodzkiej w Krakowie. Pracował w księgarni „Czytelnika” przy Łobzowskiej 6. Przeszedł do Okręgu Krakowskiego Polskiej Partii Robotniczej. W lutym 1942 r. przekazał w miechowskie pierwszą wiadomość o powstaniu Polskiej Partii Robotniczej. W tym czasie potkał się w Chodowie z Marianem Dowkantem i Bolesławem Skowronem. Współpracował z „Głosem Miechowa”. Wiosną 1942 r. dowodził atakiem na pociąg w rejonie Zabierzowa. Uczestniczył w wykolejeniu transportu pod Kasiną Wielką. Był sekretarzem Komitetu Okręgowego Podkarpacie od lata 1942 do lata 1943 r. Nawiązał kontakt z Batalionami Chłopskimi w powiecie gorlickim. Latem 1943 r. powrócił do Krakowa. Był członkiem Komitetu Obwodowego Polskiej Partii Robotniczej i współredaktorem „Trybuny Ludu”. Został aresztowany 12 września 1943 r. w konspiracyjnym lokalu w Borku Fałęckim podczas zebrania partyjnego. Był torturowany w śledztwie.   
15 października 1943 r. został rozstrzelany na ul. Szerokiej w Krakowie. 
Bartosz Władysław, Do końca pozostał wierny ideałom, „Gazeta Krakowska” 1987 nr 42, 3; Burda Andrzej, Lata walki i nadziei, Kraków 1970, s. 175, 197; Jarowiecki Jerzy, Konspiracyjna prasa w Krakowie w latach okupacji hitlerowskiej 1939-1945, Kraków 1986, s. 126; Machejek Władysław, PPR w Krakowie - luty 1942, „Gazeta Krakowska” 1987 nr 30 z 5 lutego 1987 r., s. 3; Polski ruch robotniczy w okresie wojny i okupacji hitlerowskiej, Warszawa 1964, s. 318; Przybysz Kazimierz, Wojtas Andrzej, Bataliony Chłopskie. O kształt społeczno-polityczny Polski, T. 3, Warszawa 1986, s. 198; Przygoński Antoni, Prasa konspiracyjna PPR, Warszawa 1966, s. 119, 146; Syzdek Włodzimierz, Był człowiekiem niezwykłym, „Za Wolność i Lud” 1984 nr 5, s. 7; Ważniewski Władysław, Miechowsko-pińczowscy komuniści w konspiracji 1939 – 1943, „Najnowsze Dzieje Polski” 1967 nr 11, s. 35; Włodek Adam, Nasz łup wojenny, Kraków 1970, s. 49; Zając Józef, Toczyły się boje, Warszawa 1965, s. 93; Zając Stanisław, Radwanowice - wieś Krzyża Walecznych, „Gazeta Krakowska” 1986 nr 4, s. 3; Żukow-Karczewski Marek, Książka pod okupacją, „Kraków” 1989 nr 3, s. 55;